دولت آقای اوباما با وجود رابطه پرتنشی که طی چند ماه گذشته با رئیس جمهوری افغانستان داشته، به گرمی از او استقبال کرده است.

هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه آمریکا، عصر دوشنبه ۱۰ مه (۲۰ اردیبهشت) به وقت واشنگتن، در یک ضیافت شام که به افتخار حامد کرزی می شود شرکت می کند.

کارل آیکنبری، سفیر آمریکا در افغانستان که به واشنگن سفر کرده است، دوشنبه گفت: "افغانستان یک دوست نزدیک و متحد است و مسلم است که من برای رئیس جمهوری کرزی در این مقام احترام بسیاری قائل هستم."

مذاکرات رسمی هیات های افغان و آمریکایی روز سه شنبه آغاز خواهد شد.

هیات افغان قصد دارد موضوع کشته شدن غیرنظامیان در عملیات نیروهای بین المللی را با طرف آمریکایی مطرح کند.

انتظار می رود که مقام های دولت اوباما نیز بر مبارزه با فساد در نهادهای دولتی افغانستان تاکید کنند.

زلمی رسول، وزیر امور خارجه و عبدالرحیم وردک، وزیر دفاع افغانستان و تعداد دیگری از مقام های ارشد کابینه حامد کرزی نیز به واشنگتن آمده اند.

دیدار رهبران

حامد کرزی چهارشنبه با باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا، دیدار خواهد کرد. این دیدار در کاخ سفید انجام خواهد شد.

کاخ سفید کنفرانس خبری مشترکی را هم برنامه ریزی کرده است. این تشریفات برای همه رهبر خارجی در نظر گرفته نمی شود.

روزنامه آمریکایی واشنگتن پست پیشتر گزارش داده بود بارک اوباما از مقام های دولتش خواسته است که در سخنان خود احترام بیشتری به حامد کرزی نشان دهند.

آقای کرزی در ماه مارس چند روز پس از دیدار با باراک اوباما در کابل، سازمان ملل متحد و غرب را به دست داشتن در تقلب های انتخابات ریاست جمهوری کشورش متهم کرد و گفت که "خارجی ها می خواستند حکومت مزدور (در افغانستان) روی کار بیاید."

کاخ سفید این سخنان را "تکان دهنده" توصیف کرد. رابرت گیبز، سخنگوی کاخ سفید گفته بود که امکان لغو سفر حامد کرزی به واشنگتن وجود دارد.

اما بلافاصله آمریکا در پی ترمیم روابط کشورش با اداره تحت رهبری حامد کرزی برآمد و وزیران خارجه و دفاع آمریکا در گفتگوهای تلویزیونی حمایت خود را از حامد کرزی اعلام کردند.

بعضی رسانه های آمریکا نیز احمد ولی کرزی، برادر ناتنی حامد کرزی که از مقام های قندهار است را به فساد، رابطه با سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) و قاچاق مواد مخدر متهم کرده اند.

ناظران می گویند حامد کرزی نگران است آمریکا پیش از شکست شورشیان طالبان افغانستان را ترک کند.

باراک اوباما وعده داده است که ارتش آمریکا روند خروج از افغانستان را از ژوئیه سال ۲۰۱۱ میلادی آغاز خواهد کرد.

باراک اوباما دستور اعزام سی هزار نظامی دیگر را به افغانستان را صادر کرده است و این نیروها به تدریج در حال ورود به افغانستان هستند.

ارتش آمریکا قصد دارد به زودی عملیات گسترده ای علیه طالبان را در شهر جنوبی قندهار آغاز کند.

انتظار می رود که مقام های آمریکا و افغان در واشنگتن درباره طرح صلح احتمالی با شورشیان طالبان هم مذاکره کنند.

از موضوع های مهم دیگر در این دیدار، آمادگی افغانستان برای برگزاری مذاکرات صلح با طالبان است. ناظران می گویند، آقای کرزی تلاش خواهد کرد تا حمایت آمریکا را از این طرح کسب کند.

حامد کرزی در نظر دارد بزودی جلسه بزرگی را با بزرگان قومی و نمایندگان گروه های مختلف کشور در کابل برگزار کند و موضوع گفتگو و آشتی احتمالی با طالبان را با آنها در میان بگذارد.

وزیران خارجه اتحادیه اروپا این حمله را یک فاجعه غیر قابل قبول خوانده اند.

هدف حمله، دو تانکر نفتکش بود که توسط طالبان در منطقه "علی آباد" در ولایت قندوز ربوده شده بود.

وزیر دفاع آلمان گفت این دو تانکر خطری جدی برای سربازان آلمانی که در نزدیکی محل استقرار داشتند، محسوب می شد.

در پی این حمله، نیروهای ناتو اعلام داشتند که پس از آن که از مقامهای محلی گزارشی مبنی بر ربوده شدن تانکرها توسط طالبان دریافت کردند، یک فرمانده ناتو دستور بمباران تانکرها را صادر کرد.

مقامات ناتو در شمال افغانستان در حال حاضر سرگرم تحقیق در باره این حادثه اند.

در این حمله نزدیک به 90 نفر کشته شدند که به گفته مقامات محلی دست کم 30 نفر از آنان غیرنظامی بودند.

طالبان این تانکرها را شامگاه روز پنجشنبه، ۱۲ سنبله/شهریور ربودند و عملیات بمباران بامداد روز بعد صورت گرفت.

محمد عمر، والی قندوز به بی بی سی گفته بود یک فرمانده "مشهور" طالبان به نام قاری عبدالرحمان، که به گفته آقای عمر، مسئول سازماندهی ربودن این تانکرها بود هم در میان کشته شدگان است.

آقای عمر همچنین گفت چهار فرد چچنی هم در این میان کشته شده اند. به گفته او، ۴۵ تن از کشته شدگان این حادثه وابسته به گروه طالبان هستند.

والی قندوز افزود که طالبان رانندگان تانکرها را کشته اند و در حال حاضر اجساد این رانندگان به بیمارستان شهر قندوز منتقل شده است.

رئیس جمهوری افغانستان دستور تعلیق خدمت ژنرال عبدالرشید دوستم از سمت رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح (درستیزوال) افغانستان را لغو کرده است.

در فوریه سال 2008، به دنبال اختلاف ژنرال دوستم با رئیس شورای ترک تباران افغانستان، حامد کرزی، رئیس جمهوری، ادامه خدمت رئیس ستاد مشترک را به حالت تعلیق در آورد.

اکبربای، رییس شورای ترک تباران افغانستان ادعا کرده بود که ژنرال دوستم او را مورد ضرب و شتم قرار داده و این ماجرا به محاصره خانه ژنرال دوستم از سوی نیروهای پلیس در کابل انجامید و روابط او را با حامد کرزی، رییس جمهور افغانستان تیره کرد.

با آنکه دادستانی کل (لوی سارنوالی) افغانستان اعلام کرده بود درصورتی که ژنرال دوستم طی یک یا دو روز پس از صدور حکم در دادستانی حضور نیابد، حکم بازداشت او صادر خواهد شد، اما ژنرال دوستم به این دستور اعتنایی نکرد و گفت که رسیدگی به تعلیق او از سمت رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح، در صلاحیت دادستانی کل نیست.

در مقابل سخنگوی حامد کرزی به رسانه ها گفت که دادستانی کل طبق صلاحیت خود این حکم را صادر کرده است.

اقامت طولانی در ترکیه

ژنرال دوستم که بنیانگذار حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان و از افراد بانفوذ عمدتا در میان ازبکهای افغانستان است، از زمان بروز این واقعه در سال گذشته تا حالا در ترکیه بسر برده است.

اقامت طولانی ژنرال دوستم در ترکیه و عدم حضور او در افغانستان، به ویژه در شرایطی که آمادگی ها برای برگزاری انتخابات در افغانستان آغاز شده بود، این گمانه زنی را در افکار عمومی ایجاد کرد که گویا ژنرال دوستم اجازه ورود به افغانستان را ندارد.

اعلامیه ای که از سوی ریاست جمهوری افغانستان منتشر شده، علاوه بر اینکه از ادامه کار ژنرال دوستم به عنوان رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح (درستیزوال) خبر داده، تاکید کرده است که آقای دوستم "از تمام حقوق شهروندی برخوردار است و می تواند مانند هر شهروند دیگر افغانستان به داخل و خارج افغانستان سفر کند."

این اعلامیه درست چند ساعت پس از آن منتشر شد که همایون حمیدزاده، سخنگوی ریاست جمهوری افغانستان در کنفرانس خبری هفتگی خود در کابل گفته بود که ژنرال دوستم کماکان در حالت تعلیق از خدمت قرار دارد.

حمایت از کرزی

ژنرال دوستم در انتخابات سال 2004، برای بدست آوردن پست ریاست جمهوری با حامد کرزی به رقابت پرداخت و توانست 10 درصد کل آراء را عمدتا به دلیل حمایت رای دهندگان در مناطق ازبک نشین به خود اختصاص داد.

حزب ژنرال دوستم - جنبش ملی اسلامی - اخیرا اعلام کرد که در انتخابات ریاست جمهوری افغانستان که قرار است تا حدود دو ماه دیگر برگزار شود، از حامد کرزی حمایت می کند.

باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا از لزوم وجود یک "استراتژی خروج" برای نیروهای آمریکایی در افغانستان سخن گفت و تاکید کرد تدوین این استراتژی حتی در حال حاضر نیز که اعزام نیروهای بیشتر برای مبارزه با پیکارجویان طالبان نیز مورد بحث قرار دارد ضروری است.

او این مسئله را در گفتگویی با برنامه "60 دقیقه" شبکه تلویزیونی CBS مطرح کرد. این مصاحبه در شرایطی پخش شد که دولت آمریکا برای ارائه استراتژی جامع خود درباره افغانستان آماده می شود.

آقای اوباما که ماه گذشته میلادی دستور افزایش 17 هزار نفری شمار نیروهای آمریکایی در افغانستان را صادر کرد، در این مصاحبه گفت در عملیات نیروهای آمریکایی در افغانستان "ماموریت اصلی" جلوگیری از حملات القاعده به خاک آمریکا، منافع آمریکا و منافع متحدان این کشور است.

او تاکید کرد که ماموریت اصلی نیروهای آمریکایی در افغانستان با زمانی که این نیروها پس از حملات یازدهم سپتامبر سال 2001 در نیویورک به افغانستان حمله کردند، تفاوتی نکرده است.

انتظار می رود سیاست آمریکا در قبال افغانستان در روز 31 ماه مارس در نشستی ویژه در لاهه هلند اعلام شود.

افغانستان: استقبال می کنیم
 

دولت حامد کرزی از مطرح شدن مسئله "استراتژی خروج" در بازبینی سیاست آمریکا در قبال افغانستان استقبال کرد اما درباره تبعات منفی "راه حل های فوری" هشدار داد.

همایون حمیدزاده سخنگوی دولت افغانستان گفت نیروهای بین المللی باید وقتی نیروهای امنیتی افغانستان قادر به ایستادن بر روی پای خود باشند، این کشور را ترک کنند.

آقای حمیدزاده همچنین خواستار حمایت آمریکا از دولت غیرنظامی پاکستان شد.

پیشتر ریچارد هولبروک فرستاده ویژه آمریکا به افغانستان و پاکستان گفت سیاست آمریکا دیگر این دو کشور را به صورت مسائل مجزا در نظر نخواهد گرفت و سیاستی واحد را برای رویارویی با این دو کشور در پیش خواهد گرفت.

او همچنین گفت دوران "غفلت" از این ناحیه به سر آمده و قول داد نیروها و تجهیزات بیشتری به این منطقه ارسال شود.

مبارزه "نخست وزیر" با سرمای جاده کابل-غرب

گزارشگران می گویند بازبینی سیاست آمریکا در قبال افغانستان در شرایطی رخ می دهد که روابط میان دولت آمریکا و دولت حامد کرزی به سردترین حد خود رسیده است.

به نوشته روزنامه بریتانیایی گاردین در بازبینی سیاست آمریکا در قبال افغانستان به آقای اوباما توصیه شده که باید یک نقش مدیریت ارشد یا "نخست وزیری" در دولت افغانستان ایجاد شود تا با فعالیت در کنار حامد کرزی از میزان قدرت او بکاهد.

گاردین که حمایت اروپا از چنین طرحی را از زبان یک سیاستمدار ارشد اروپایی نوشته، به نقل از دیپلماتی آمریکایی که نام او را ذکر نکرده می نویسد: "اگر قرار باشد ما از دولت کرزی حمایت کنیم باید درست اداره شود تا مطمئن شویم سطح فساد اداری کاهش می یابد، نه افزایش. سطح فساد ترسناک است."

گاردین همچنین نوشته دولت آمریکا مایل است منابع مالی خارجی به جای کابل راهی نقاط دیگر در خارج از پایتخت افغانستان شود.

دولت افغانستان سی سال پس از کشته شدن داوود خان، نخستین رئیس جمهوری این کشور و خانواده او، اجساد آنهارا با تشریفات رسمی به خاک سپرد.
 

داوود خان بنیانگذار نظام جمهوری و نخستین رئیس جمهوری افغانستان بود. او همچنین یکی از قدرتمندترین زمامداران افغانستان در چند دهه اخیر شمرده می شود.

نخستین رئیس جمهوری افغانستان با یک کودتای نظامی در ۲۶ سرطان/تیر ۱۳۵۲ خورشیدی به قدرت رسید و کودتای پیروزمند خود را "انقلاب" نامید.

داوود خان با سرنگون کردن محمد ظاهر شاه، پسر کاکا/عموی خود نظام سلطنتی را در افغانستان پایان داد و در نخستین پیام رادیویی خود، پس از پیروزی در کودتا، روی کار آمدن نظام جمهوری را اعلام کرد.

نخست وزیری

اما داوود خان کی بود؟ داوودخان در ۱۸ جولای/ژوئیه ۱۹۰۹ میلادی در کابل به دنیا آمد و پس از پایان تحصیلاتش در مدرسه نظامی کابل، در سال ۱۹۳۱، وارد دانشکده افسری شد.

داوود خان پیش از آن که به نخست وزیری منصوب شود، در سمت های گوناگون نظامی و امنیتی کار کرد. او برای مدتی در پست وزارت داخله (کشور) هم کار کرد. اما او به اینها قناعت نکرد و در سال ۱۹۵۳ به عنوان نخست وزیر، قدرت را به دست گرفت و ده سال در این مقام بود.

فاروق انصاری، استاد دانشگاه در کابل می گوید داوود خان آزادی نسبی را که در زمان نخست وزیری شاه محمود خان، به میان آمده بود محدود کرد و "حکومت پلیسی" را در کشور برقرار کرد.

آقای انصاری می گوید: "داوود خان روشی سختگیرانه در پیش گرفت، فعالیتهای احزاب سیاسی را متوقف کرد و به آزادی هایی که در دوره کار شاه محمود خان داده شده بود پایان داد."

داوود خان در زمان نخست وزیری خود دو برنامه پنج ساله را به اجرا گذاشت. برنامه نخست از سال ۱۹۵۵ آغاز شد، اما به دلیل عدم حمایت کمک کننده های خارجی و استقبال سرد سرمایه گذاران داخلی موفقیت چندانی نداشت.

اما به باور برخی پژوهشگران، برنامه دوم او نتایج مهمی دربر داشت. به گفته آقای انصاری، شماری از شاهراه های عمده افغانستان، چند کارخانه تولیدی، از جمله برخی از نیروگاه های برق آبی افغانستان بر اساس همین برنامه ساخته شدند.

'جاه طلب و قدرتمند'

داوود خان مردی جاه طلب و عضو قدرتمندی در خانواده شاهی افغانستان شمرده می شد. شماری از پژوهشگران می گویند او در زمان نخست وزیری اش تلاش می کرد به قدرتش بیافزاید و صلاحیت های شاه را محدود کند.

این موضوع باعث شد که اختلافاتی میان او و محمد ظاهرشاه به میان آید. به نظر برخی پژوهشگران، یکی از دلائل عمده برکناری او از نخست وزیری توسط شاه همین اختلافات بوده است.

اما خود داوود خان در نامه ای به شاه، که توسط آن استعفای خود را اعلام کرد، از این اختلافات چیزی نگفت و تاکید کرد که از تغییر در افغانستان حمایت می کند.

شاه در سال ۱۳۴۳ خورشیدی دکتر یوسف را که مردی تحصیل کرده و خارج از حلقه خانوادگی شاه بود مامور تشکیل حکومت موقت کرد و با تصویب قانون اساسی جدید "شاهی مشروطه" در کشور اعلام شد.

به این ترتیب داوود خان از قدرت کنار رفت و بر اساس قانون اساسی جدید اجرای ماموریت های دولتی توسط اعضای خانواده شاهی، که پسران عموی شاه نیز شامل آن می شدند، ممنوع شد.

پایان نظام سلطنتی

اما داوود خان مردی نبود که برای همیشه "خانه نشین" باشد. او با نفوذ گسترده ای که در میان ارتش داشت، طرح کودتا را ریخت و ده سال پس از برکناری اش در ۱۳۵۲ آن را به اجرا گذاشت.

داوود خان نظام سلطنتی را برای همیشه پایان یافته اعلام کرد و خود در نظام جمهوری در راس قدرت قرار گرفت. ریاست جمهوری، نخست وزیری، وزارت های دفاع و خارجه، مقامهایی بود که در دولت جدید همزمان در دست داوود خان بود.

آقای انصاری می گوید با تمرکز قدرت در دست رئیس جمهوری، که قانون اساسی سال ۱۳۵۵ هم بر آن تاکید داشت، نشان داد که هنوز زمینه حاکمیت "جمهوریت واقعی" به میان نیامده بود.

او می گوید: "براساس این قانون اساسی، رئیس جمهوری تنها نامش رئیس جمهوری بود و در واقع درست در مقام پادشاه تکیه زده بود." به گفته آقای انصاری در این نظام مردم نقش زیادی نداشت.

داوود خان همچنین آزادی ده ساله مطبوعات را تنها به فعالیت رسانه های دولتی خلاصه کرد. او فعالیت های سازمان های سیاسی را هم ممنوع کرد و خود با تکیه بر نظریه نظام تک حزبی، دست به تاسیس یک حزب دولتی موسوم به "نهضت ملی" زد.

خط دیورند

با این همه برخی کارهای مهمی که داوود خان در زمینه اقتصادی انجام داد، جایگاه اجتماعی او را تا حد زیادی مستحکم کرد. روی دست گرفتن طرح های بزرگ راهسازی، اصلاحات ارضی و تاسیس کارخانه های تولیدی از کارهای مهم اقتصادی او بود.

روابط خارجی داوود خان بیشتر بر جنجالهای مرزی میان افغانستان و پاکستان متمرکز بود و در زمان او تنش میان این دو کشور به شدت افزایش یافت.

آقای انصاری می گوید داوود خان بر اساس "ملی گرایی افغانی" معتقد بود که خط مرزی "دیورند" میان قبایل پشتون جدایی افگنده است. به گفته او، داوود خان به همین دلیل نیروی زیادی را صرف همین موضوع کرد.

روابط نزدیک پاکستان با آمریکا، حمایت گسترده آمریکا را در زمینه های گوناگون برای این کشور فراهم کرد. اما گرایش داوود خان به سوی شوروی سابق و هند، بیشتر با تنشهای دولت او با پاکستان مرتبط بود- چیزی که در اواخر حکومت او دردسرهای زیادی برای او به وجود آورد.

باز هم کودتا

با آن که بسیاریها معتقدند که داوود خان با حمایت شوروی پیشین و حزب دموکراتیک خلق افغانستان به قدرت رسید، اما نیرومند شدن روز افزون رهبران حزب دموکراتیک خلق در سالهای آخر حکومت داوود خان برای او خوشایند نبود.

داوود خان در اوائل سال ۱۳۵۷ شماری از رهبران عمده این حزب را زندانی کرد. ولی هواداران حزب دموکراتیک خلق با نفوذ زیادی که در بدنه دولت، به ویژه ارتش و پلیس داشتند، دست به کودتا زدند.

کودتا علیه داوود خان بامداد هفتم ثور/اردیبهشت به رهبری حزب دموکراتیک خلق آغاز شد و تا پایان روز همه چیز تغییر کرد. داوود خان با ۱۸ تن از اعضای خانواده خود در داخل کاخ ریاست جمهوری کشته شدند و قدرت با حمایت شوروی سابق به دست حزب دموکراتیک خلق افتاد.

هواداران کودتا جسد داوود خان را همراه با جسدهای اعضای خانواده و شماری از محافظان او در گور دسته جمعی در میدان تمرینات نظامی در نزدیکی زندان پلچرخی در حاشیه شرقی کابل به خاک سپردند.